میخک
معمولاً به عنوان یک ادویه آشپزخانه و در ترکیب با فلفل، دارچین و زردچوبه
و سایر ادویهها برای تهیه پودر ادویه کاری، مورد استفاده قرار میگیرد.
از روغن میخک نیز در تولید عطرها، صابونها و یا به عنوان ماده طعم دهنده در لوازم پزشکی و دندانپزشکی استفاده میشود.
این
گیاه به علت زیبایی خاصی که دارد امروز در بیشتر نقاط دنیا به عنوان گیاه
زینتی پرورش داده میشود البته در مناطق سردسیر این گیاه در گلخانه و
گرمخانه نگه داری میشود.
در قدیم میخک ادویه ای گران قیمت بود که تنها پادشاهان و ثروتمندان میتوانستند از آن استفاده کنند.
فواید میخک
1-
تحریک دستگاه گوارش و کمک به هضم غذا و متابولیسم: در طب سنتی چین از این
چاشنی برای درمان حالت تهوع و مشکلات گوارشی استفاده میشود. میخک جریان
آنزیمی را افزایش داده و در نتیجه فعالیت گوارشی را تقویت میکند. به علاوه
میخک تأثیر بیحسی موضعی دارد و به همین دلیل برای درمان معده درد و حالت
تهوع مفید است.
2- کاهش درد دندان: استفاده از میخک برای کاهش دندان درد
موثر است و همچنین به کاهش عفونتهای دهانی کمک میکند. آغشته کردن محل
پوسیدگی دندان به روغن میخک در تسکین درد دندان موثر است.
میخک تقویت کننده مغز است و کسانی که حافظه ضعیف دارند باید از دم کرده یخک استفاده کنند
اوژنول
همانند بیحسکنندههای موضعی موجب مهار هدایت پیامها از گیرندههای حس
درد به طور محیطی میشود و با مهار التهاب و تاثیر بر مسیر درد به صورت
مرکزی موجب تسکین درد مزمن نیز می گردد. میخک در حدود 20 برابر قدرتمندتر
از اوژنول و دیگر ترکیبات ضد درد می باشد.
3- درمان سرفه: جویدن میخک به
همراه یک تکه کوچک از نمک معمولی به تولید بیشتر آب دهان کمک کرده و در
نتیجه تحریک پذیری در گلو را کاهش میدهد.
4- کاهش استرس و آرام کردن
تنشهای روانی: اگر احساس میکنید استرس دارید مقداری آب را به همراه کمی
برگ ریحان، برگ نعنا و میخک بجوشانید سپس از این جوشانده برای تهیه چای
سیاه استفاده کنید. این نوشیدنی را همراه با کمی عسل مصرف کنید. معجون
گیاهی به دست آمده، تنشهای شما را تسکین میدهد.
5- میخک درمان کنندهی سرطان است و حتی از ابتلا به سرطان نیز جلوگیری میکند.
میخک
ترکیبات شیمیایی
غنچههای
گیاه میخک پس از باز شدن یعنی قبل از این که رنگ خاکستری و ارغوانی آن
تبدیل به قرمز شود، باید چیده و خشک شوند، میخک که به عنوان ادویه و دارو
به کار میرود، پودر این غنچهها است.
غنچه میخک دارای 16 درصد و
ساقههای درخت در حدود 5 درصد و برگهای آن دارای 2 درصد اسانس روغنی است
که از تقطیر این قسمتها به دست میآید.
اسانس میخک دارای بویی قوی و طعمی سوزاننده است و این اسانس سفید رنگ است و اگر در مجاورت هوا قرار گیرد رنگ آن تیره و غلیظ میشود.
اسانس میخک دارای اوژنول، اربوفیلین، الکل بنزیلیک، بنزوات دو متیل، فورفوول و اتیلن است.
اوژنول که ماده اصلی میخک است آرام کننده و ضد عفونی کننده است و از آن در دندانپزشکی برای آرام کردن درد دندان استفاده میشود.
میخک در طب سنتی
* میخک از نظر طب قدیم ایران خیلی گرم و خشک است و دارای خواص بسیاری است.
* برای رفع دندان درد و گوش درد یک قطره از اسانس میخک و یا روغن آن را روی دندان بمالید و یا در گوش بچکانید.
* میخک تقویت کننده مغز است و کسانی که حافظه ضعیف دارند باید از دم کرده میخک استفاده کنند.
* این گیاه برای رفع سردرد مفید است، ضعف اعصاب را درمان میکند و برای رفع تنگی نفس موثر است.
* کسانی که مبتلا به بیماری وسواس هستند برای درمان آن باید میخک بخورند.
میخک جریان آنزیمی را افزایش داده و در نتیجه فعالیت گوارشی را تقویت میکند.
به علاوه میخک تأثیر بیحسی موضعی دارد و به همین دلیل برای درمان معده درد
و حالت تهوع مفید است
* مقوی معده و جهاز هاضمه است، کبد و کلیه را تقویت میکند، سکسکه را برطرف میکند.
* کسانی که قطره قطره ادرار میکنند برای درمان آن باید چای میخک بنوشند.
* میخک اشتها آور است و بدن را تقویت میکند.
* برای ترمیم قرنیه چشم و برطرف کردن لکه در چشم، میتوان چند قطره از محلول آبی میخک در چشم چکاند.
* میخک تب بر و برای گردش خون و قلب مفید است.
* برای درمان کمردرد، چای میخک و یا دو قطره اسانس میخک را با آب گرم و یا چایی مخلوط کنید و بنوشید.
* نوشیدن یک فنجان چای میخک بعد از غذا، گاز و درد معده را از بین میبرد.
* استفاده از میخک، گرفتگی عضله را از بین میبرد.
طرز استفاده
برای تهیهی چای یا دمکردهی میخک، مقدار 10 گرم میخک را با یک لیتر آب جوش مخلوط و به مدت 5 دقیقه دم کنید.
مضرات
همان طور که گفته شد، میخک بسیار گرم است و بنابراین برای گرم مزاجان مناسب نیست و ممکن است باعث ناراحتی کلیه و رودهها شود. این گونه افراد باید میخک را با صمغ عربی مخلوط کنند و سپس بخورند.
عفونت قارچی را با این روغن برطرف کنید
روغن میخک طبیعی کاربردهای متفاوتی دارد از جمله برطرف کردن درد. از میخک برای آشپزی و خوش بو کردن مواد غذایی نیز استفاده می شود. روغن میخک از برگ ها، ساقه ها و غنچه آن به دست می آید.
* برای رفع برونشیت حاد، کمی عسل طبیعی، آب زنجبیل و روغن میخک را با هم مخلوط کنید و روی قفسه سینه بمالید.
* روغن آن خاصیت ضدمیکروبی، ضد قارچی و ضدعفونی کننده دارد.
* روغن میخک برای رفع درد دندان، سوءهاضمه، سردرد و استرس به کار برده می شود.
* روغن میخک سرشار از کلسیم، آهن، فسفر، سدیم، ویتامین C ، A و... است.
* برای رفع گل مژه به چشم خود کمی روغن میخک بمالید.
* روغن میخک سیستم دفاعی بدن را تقویت می کند.
* روغن میخک، با افزایش گردش خون و کاهش دمای بدن باعث بالا رفتن سوخت و ساز می شود.
* برای جلوگیری از حالت تهوع به خصوص در زنان باردار موثر است.
* مخلوطی از روغن ولرم میخک و روغن کنجد، درمان خوبی برای گوش درد به حساب می آید.
* این روغن که خاصیت ضدالتهابی و خنک کننده دارد مجرای تنفسی را باز می کند. خاصیت خلط آور آن برای اختلالات تنفسی مانند سرفه، سرماخوردگی، برونشیت، آسم، سینوزیت و سل نیز مفید است. جویدن غنچه میخک، گلودرد را تسکین می دهد.
* مخلوطی از این روغن و کمی نمک را روی پیشانی بمالید تا سردرد شما تسکین یابد.
* روغن میخک می تواند برای درمان ناراحتی هایی مانند از دست دادن حافظه، اضطراب و افسردگی به کار رود.
* استعمال آن برای مراقبت از پوست به خصوص آکنه توصیه می شود.
* به علت خاصیت ضدعفونی کننده روغن میخک برای درمان زخم، بریدگی، عفونت قارچی انگشتان و گزیدگی مورد استفاده قرار می گیرد. از آن جا که این روغن به طور طبیعی تاثیر زیادی می گذارد استفاده از آن به افرادی که پوست حساس دارند توصیه نمی شود.
* این روغن با روغن گریپ فروت، لیمو، پرتقال، نعناع، رزماری و رز به خوبی مخلوط می شود.
* کمی از این روغن را با روغن دیگری مخلوط کنید و بدن را ماساژ دهید تا حرارت بدن افزایش یابد.
* چند قطره از این روغن را به آب وان اضافه کنید تا باعث افزایش گردش خون، شل شدن عضلات و دفع سموم شود.
* مخلوطی از روغن میخک و سرکه سیب عفونت قارچی پا و عفونت های مشابه را از بین می برد.